En iyi yapay zeka modeli hangisi
En iyi yapay zeka modeli, yapacağınız işe göre değişir. Uzun bir sözleşmeyi özetlemekte başarılı olan model, ürün görseli üretemez. Kod yazmakta öne çıkan model, telefon asistanı için fazla yavaş ve pahalı kalabilir. "Hangisi en iyi" sorusu bu yüzden "hangi iş için" sorusuna dönüşür.
Sıralamalar da sürekli değişir. LMArena gibi kullanıcı oylamasına dayalı tablolarda ilk sıra birkaç haftada bir el değiştirir. Model üreticileri yılda birkaç kez yeni sürüm çıkarır. Bu yazıda sürüm numarası yerine model ailesi adlarını kullanıyoruz. Aileler daha yavaş değişir, sürümler hızla eskir.
Bir yapay zeka modeline karar verirken üç soruyla başlayın:
- Çıktı ne olacak, yani metin mi, kod mu, görsel mi, video mu, ses mi?
- Hata yaparsa bedeli ne olur ve sonucu kim kontrol edecek?
- Veri nerede işlenebilir, yani yurt dışındaki bir buluta gidebilir mi, yoksa kendi sunucunuzda mı kalmalı?
Yapay zeka modeli seçerken hangi ölçütlere bakılır
Yapay zeka modeli seçerken yedi ölçüte bakılır ve kalite bunlardan yalnız biridir. Maliyet, hız, bağlam uzunluğu, veri gizliliği, Türkçe başarısı ve lisans da kararı değiştirir. Günde on binlerce kısa metni sınıflandıracaksanız biraz daha az başarılı ama on kat ucuz bir model daha doğru seçim olur.
| Ölçüt | Ne sorulur | Ne zaman belirleyici olur |
|---|---|---|
| Kalite | Kendi örneklerinizde doğru ve kullanılabilir sonuç veriyor mu? | Hukuk, finans, müşteriye giden metin |
| Maliyet | Milyon token ya da görsel, saniye başına ne kadar? | Yüksek hacimli, tekrar eden işler |
| Hız ve gecikme | İlk cevap ne kadar sürede geliyor? | Sesli asistan, canlı sohbet |
| Bağlam uzunluğu | Tek seferde ne kadar belge okuyabiliyor? | Uzun sözleşme, kod tabanı, rapor analizi |
| Veri gizliliği | Veri nerede işleniyor, eğitimde kullanılıyor mu? | Kişisel veri, ticari sır, sağlık verisi |
| Türkçe başarısı | Türkçe metinde dil bilgisi ve terim doğruluğu nasıl? | Müşteriye dönük Türkçe içerik |
| Lisans | Açık ağırlıklı mı, ticari kullanıma izin veriyor mu? | Kendi sunucuda çalıştırma, ince ayar |
Büyük model aileleri genellikle bir güçlü ve pahalı, bir de hızlı ve ucuz katmanla gelir. Gemini'deki Pro ve Flash ayrımı buna örnektir. İyi kurulmuş iş akışlarında basit adımlar küçük modele, zor adımlar büyük modele verilir.
Metin yazma ve analiz için hangi yapay zeka modeli kullanılır
Metin yazma ve analiz işlerinde OpenAI'ın GPT, Anthropic'in Claude ve Google'ın Gemini aileleri öne çıkar. Üçü de uzun belge okuma, özetleme, rapor yazma ve araç kullanma gibi işlerde güçlüdür. Aralarındaki fark işe göre değişir ve sürümden sürüme yer değiştirir.
- Uzun ve tutarlı yazım, belge analizi ve ajan işlerinde Claude ailesi sık tercih edilir.
- Geniş ürün ekosistemi, ses ve görsel özellikleri tek arayüzde isteyenler için GPT ailesi ve ChatGPT yaygın seçimdir.
- Google Workspace ile çalışan ekipler ve çok uzun bağlam gerektiren işler için Gemini ailesi güçlü bir seçenektir.
- xAI'ın Grok ailesi X platformuyla bağlantılı güncel içerik işlerinde kullanılır.
Türkçe metinde üç büyük aile de akıcı yazar. Yine de model, çeviri kokan cümleler kurabilir ve olmayan kaynak uydurabilir. Müşteriye giden her metin bir insan tarafından okunmalıdır. Şirket belgelerinden cevap veren bir asistan kuracaksanız model seçimi kadar belge erişim yöntemi de önemlidir. Retrieval Augmented Generation (RAG) bu yöntemlerin en yaygınıdır. Konuyu fine-tuning mi RAG mı yazısında ayrıca anlattık.
Kod yazmak için hangi yapay zeka modeli kullanılır
Kod yazmak için Claude, GPT ve Gemini ailelerinin büyük sürümleri, açık ağırlıklı tarafta ise Qwen ve DeepSeek aileleri kullanılır. Kod işinde model kadar onu çalıştıran araç da belirleyicidir. Claude Code, OpenAI Codex, Gemini CLI, GitHub Copilot ve Cursor gibi araçlar modeli kod tabanınıza, terminale ve test komutlarına bağlar.
Kodlama modellerini karşılaştırırken SWE-bench gibi gerçek yazılım hatalarını çözmeye dayalı testlere bakılır. Bu testler yön gösterir ama sizin kod tabanınızdaki başarıyı tek başına göstermez. Bir ekibin en doğru yöntemi, birkaç gerçek görevi iki üç araçla deneyip sonucu karşılaştırmaktır. Ekip ölçeğinde kurulum ve kurallar yazılım ekipleri için yapay zeka hizmetimizin konusudur.
Görsel üretimi için hangi modeller kullanılır
Görsel üretiminde OpenAI'ın GPT Image, Google'ın Gemini görsel modelleri ve Imagen, Midjourney, Black Forest Labs'in Flux, ByteDance'in Seedream ve Adobe'nin Firefly aileleri kullanılır. Her biri farklı bir işte öne çıkar.
- Mevcut bir fotoğrafı sohbetle düzenlemek ve görsel içine metin yazdırmak için GPT Image ve Gemini görsel modelleri güçlüdür. Google bu modelleri Nano Banana adıyla da sunar.
- Sanat yönetimi ve estetik ağırlıklı kampanya görsellerinde Midjourney sık tercih edilir.
- Kendi sunucunuzda çalıştırmak ya da markanıza özel ince ayar yapmak için Flux'ın açık ağırlıklı sürümleri uygundur.
- Photoshop içinde çalışmak isteyen tasarım ekipleri Firefly'ı kullanır.
- Afiş ve logo taslağı gibi metin ağırlıklı tasarımlarda Ideogram iyi sonuç verir.
Ticari kullanımda modelin kullanım koşullarını ve telif durumunu ayrıca kontrol etmek gerekir. Marka stiline uygun üretim akışı yapay zeka ile görsel üretimi sayfasında anlatılır.
Video üretimi için hangi modeller kullanılır
Video üretiminde Google'ın Veo ve Gemini Omni, Kuaishou'nun Kling, Runway, ByteDance'in Seedance ve MiniMax'in Hailuo aileleri öne çıkar. Veo, görüntüyle birlikte ses de üretebilmesiyle bilinir. Google Mayıs 2026'da sohbet ederek video üretip düzenlemeye izin veren Gemini Omni'yi tanıttı. Kling insan hareketi ve ürün kliplerinde, Runway ise mevcut videoyu düzenleme araçlarında sık kullanılır.
OpenAI, Sora uygulamasını 26 Nisan 2026'da kapattı. Sora uygulama programlama arayüzü (API) için açıkladığı bitiş tarihi 24 Eylül 2026'ydı. 2025'te sık önerilen bu araç yeni projeler için artık bir seçenek değil. Video modelleri tek seferde kısa klipler üretir. Reklam filmi gibi işler onlarca sahnenin kurguda birleştirilmesiyle hazırlanır. Sahne sahne üretim akışı yapay zeka ile video üretimi sayfasındadır.
Ses, seslendirme ve çeviri için hangi modeller kullanılır
Ses ve çeviri işlerinde üç ayrı model türü kullanılır. Biri konuşmayı metne, biri metni sese, biri de metni başka dile çevirir. Her tür için öne çıkan seçenekler farklıdır.
- Konuşma tanımada açık kaynaklı Whisper ile ElevenLabs, Deepgram ve Google'ın konuşma modelleri kullanılır. Türkçe toplantı kayıtlarında başarı ses kalitesine çok bağlıdır.
- Seslendirme ve ses klonunda ElevenLabs yaygındır. OpenAI ve Google da kendi metinden sese modellerini sunar.
- Gerçek zamanlı sesli asistanlarda gecikme belirleyici olur. Bu işte konuşmayı doğrudan işleyen gerçek zamanlı ses modelleri kullanılır.
- Metin çevirisinde DeepL ve Google Translate ile GPT, Claude ve Gemini gibi büyük dil modelleri kullanılır. Büyük dil modelleri bağlamı ve terim sözlüğünü daha iyi izler.
Video dublajı bu üç adımı birleştirir. Türkçe seslendirme seçenekleri yapay zeka seslendirme, belge ve web sitesi çevirisi yapay zeka destekli çeviri sayfasında anlatılır.
İşe göre yapay zeka modeli karşılaştırma tablosu
Aşağıdaki tablo, iş türlerine göre öne çıkan model ailelerini ve seçimde dikkat edilecek noktayı tek yerde toplar. Bu tablo Ekim 2026 itibarıyladır. Sürüm numarası yazmadık, çünkü her ailede birkaç ayda bir yeni sürüm çıkıyor.
| İş | Öne çıkan model aileleri | Seçimde dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Metin yazma ve özetleme | GPT, Claude, Gemini | Türkçe üslup, uydurma kaynak riski |
| Belge analizi | Claude, Gemini, GPT | Bağlam uzunluğu, veri gizliliği |
| Kod yazma | Claude, GPT, Gemini, Qwen, DeepSeek | Kullanılan araç, kendi kod tabanınızda test |
| Görsel üretimi | GPT Image, Gemini ve Imagen, Midjourney, Flux, Seedream, Firefly | Görsel içi metin, ürün sadakati, ticari kullanım |
| Video üretimi | Veo, Gemini Omni, Kling, Runway, Seedance, Hailuo | Ses üretimi, karakter tutarlılığı, işaretleme |
| Seslendirme ve ses klonu | ElevenLabs, OpenAI ve Google ses modelleri | Türkçe telaffuz, kişinin rızası |
| Konuşma tanıma | Whisper, ElevenLabs, Deepgram, Google | Ses kalitesi, konuşmacı ayrımı |
| Metin çevirisi | DeepL, Google Translate, GPT, Claude, Gemini | Terim sözlüğü, ana dil kontrolü |
| Kendi sunucuda çalıştırma | Qwen, DeepSeek, Mistral, Gemma, Llama | Donanım maliyeti, lisans koşulu |
Açık ağırlıklı modeller ne zaman mantıklıdır
Açık ağırlıklı modeller, verinin şirket dışına çıkmaması gerektiğinde, çok yüksek hacimde maliyet kontrolü istendiğinde ya da modele ince ayar yapılacağında mantıklıdır. Alibaba'nın Qwen, DeepSeek, Mistral, Google'ın Gemma ve Meta'nın Llama aileleri bu grubun bilinen örnekleridir.
Açık ağırlıklı model, kapalı modellerin en güçlü sürümlerinin gerisinde kalabilir. Kendi sunucunuzda çalıştırmak ekran kartı, bakım ve güvenlik yükü getirir. KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu) açısından yurt dışına veri aktarımı sorun oluşturuyorsa bu yük çoğu zaman kabul edilebilir. Büyük dil modelini (LLM) kendi altyapınızda çalıştırma seçenekleri kurum içi LLM kurulumu sayfasında anlatılır.
Kendi işiniz için doğru modeli nasıl seçersiniz
Kendi işiniz için doğru modeli, gerçek örneklerinizden oluşan küçük bir test setiyle birkaç modeli karşılaştırarak seçersiniz. Genel sıralamalar yön gösterir, karar sizin verinizle verilir. Şu adımları izleyin:
- Modelin yapacağı işten 20 ila 50 gerçek örnek toplayın. Kolay ve zor örnekleri karıştırın.
- Her örnek için iyi bir cevabın nasıl olması gerektiğini yazın.
- Aynı talimatla iki üç model ailesini deneyin, büyük ve küçük katmanları da ayrı ayrı test edin.
- Sonuçları kaliteye, hataya, maliyete ve süreye göre bir tabloda puanlayın.
- Kazanan modeli birkaç ay sonra yeni sürümlerle aynı setle yeniden test edin.
Model güncellemelerini takip etmek ayrı bir iş yüküdür. yapayIQ'nun kurucusu Taha Yelkenci'nin yazdığı haftalık Türkçe bülten Yapay Bülten (yeni sekmede açılır), yeni modelleri ve ürün değişikliklerini düzenli olarak özetler. Şirketinizde hangi işlerin hangi modelle yapılacağına dair bir yol haritası istiyorsanız yapay zeka danışmanlığı hizmetimiz bu seçimi sizin örneklerinizle birlikte yapar. Model seçildikten sonra kurulacak uygulamalar için yapay zeka hizmetleri listesine bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
ChatGPT mi, Claude mu, Gemini mi daha iyi?
ChatGPT, Claude ve Gemini arasında her işte daha iyi olan tek bir seçenek yoktur. Claude uzun yazım ve belge analizinde, ChatGPT geniş özellik setinde, Gemini Google Workspace entegrasyonu ve uzun bağlamda sık tercih edilir. Sıralama yeni sürümlerle değişir. En doğru karar kendi örneklerinizle yaptığınız testten çıkar.
Ücretsiz yapay zeka modelleri iş için yeterli mi?
Hayır. Ücretsiz yapay zeka sürümleri çoğu iş kullanımı için yeterli değildir. Kullanım sınırları düşüktür ve bazı ücretsiz planlarda girdiğiniz veri model eğitiminde kullanılabilir. Şirket verisiyle çalışacaksanız veri kullanım koşulları net olan kurumsal planlar ya da API erişimi daha güvenlidir. Deneme ve bireysel öğrenme için ücretsiz sürümler yeterlidir.
Türkçe için en iyi yapay zeka modeli hangisi?
Türkçe için en iyi yapay zeka modeli işe göre değişir. GPT, Claude ve Gemini aileleri Türkçe metinde akıcıdır ve günlük işlerin çoğunda yeterli sonuç verir. Açık ağırlıklı modellerin Türkçe başarısı daha değişkendir, bu yüzden kendi sunucuda kullanılacak modeli Türkçe örneklerle mutlaka test edin. Müşteriye giden metni her durumda bir insan okumalıdır.
Model seçimi ne sıklıkla gözden geçirilmeli?
Model seçimini birkaç ayda bir gözden geçirmenizi öneririz. Büyük üreticiler yılda birkaç kez yeni sürüm çıkarır ve fiyatlar düşer. Aynı test setini saklarsanız yeni bir modeli kısa sürede karşılaştırabilirsiniz. Sora örneğinde olduğu gibi bazı araçlar tamamen kapanabildiği için kritik akışlarda yedek bir model belirlemek de faydalıdır.